အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى) ချစ်မြတ်နိုးသော တရားသမှုဖြင့်နေထိုင်ခြင်း ကျမ်းမြတ်ကုရ်အာန်တွင် အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى)၏ ချစ်ခြင်းမေတ္တာနှင့် ပတ်သက်၍ အများဆုံး ရည်ညွှန်းထားခြင်းခံရသည်မှာ သက္ကဝါ (အလ္လာဟ်(سبحانه وتعالى)အားကြောက်ရွံ့ရိုသေခြင်း) နှင့် ဆက်စပ်၍ ဖြစ်ပါတယ်။ စူရသ် အလ်-ဗကရဟ်သည် ဤလှပသော အာယသ်တော်ဖြင့် စတင်ပါထားပါတယ်: الم . ذَلِكَ الْكِتَابُ لَا رَيْبَ فِيهِ هُدًى لِّلْمُتَّقِينَ  အလိဖ်၊ လာမ်၊… အလ္လာဟ်ချစ်မြတ်နိုးသော…သက္ကဝါ

Article 1 မှာ ဆွေးနွေးထားခဲ့သလိုပဲ သက္ကဝါဖြင့် အလ္လာဟ်(سبحانه وتعالى) ထံသွားရာလမ်းပေါ်မှ ဆူးချုံများကို ရှောင်ရှားရပါမယ်။ ကျွန်မတို့ဟာ အလ္လာဟ်(سبحانه وتعالى) ထံသို့ ပြန်သွားဖို့ ရည်ရွယ်ခဲ့ကြပေမယ့်၊ ဒီအတားအဆီးတွေက အမြဲလိုလို ဒုက္ခပေးနေကြတယ်။ ကျွန်မတို့ အခက်အခဲတွေနှင့် ကြုံဆုံဖို့က မလွဲမသွေဖြစ်ပြီး၊ ဒါကို တားဆီးဖို့ ကျွန်မတို့ ဘာမှလုပ်လို့ မရပါဘူး။  တမန်တော်မြတ် (ﷺ) မိန့်တော်မူခဲ့တာက “အာဒမ်(عليه السلام) ရဲ့ သားသမီးတိုင်းက… အလ္လာဟ်အရှင် ချစ်မြတ်နိုးသော…နောင်တတရား

အလ္လာဟ်အရှင် ချစ်မြတ်နိုးတော်မူသော…အိဟ်ဇန် (iḥsan) (အကောင်းဆုံးလုပ်ဆောင်ခြင်း၊ သာလွန်ခြင်း) အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى) မျက်မှောက်တော်၌ ချီးမွမ်းအခံရဆုံးသော အဆင့်နေရာ၊ တမန်တော်မြတ်(ﷺ) ၏ ထင်ရှားပေါ်လွင်ဆုံးသော အရည်အသွေးမှာ အိဟ်ဇန် (iḥsan) (အကောင်းဆုံးလုပ်ဆောင်ခြင်း၊ သာလွန်ခြင်း) ဆိုတဲ့ အရည်အသွေးပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ သက္ကဝါဟာ iḥsan ဆီသို့ သွားရာလမ်းတစ်ခုပါ။  တမန်တော်မြတ်(ﷺ) က အိဟ်ဇန် (iḥsan)ကို “အသင်သည် အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى)ကို မြင်နေရသကဲ့သို့… အလ္လာဟ်အရှင် ချစ်မြတ်နိုးသော…အိဟ်ဇန် (iḥsan)

အိဟ်ဇန် (iḥsan)(အကောင်းဆုံးလုပ်ဆောင်ခြင်း၊ သာလွန်ခြင်း) က ကျွန်မတို့ကို အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى)ရဲ့ ချစ်ခြင်းမေတ္တာ ပိုမိုရရှိဖို့ လမ်းဖွင့်ပေးပါတယ်။ ကျွန်မတို့ကို ထူးခြားတဲ့ လူသားတစ်ဦးလည်း ဖြစ်စေပါတယ်၊ အကြောင်းကတော့ ကျွန်မတို့ဟာ ပိုမိုမြင့်မားတဲ့ အဆင့်ကနေ အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى)ကို ကိုးကွယ်ဖို့ ကိုယ်တိုင်ရွေးချယ်နေလို့ပါပဲ။ အီမမ်မ် ဟာစန် အလ်-ဘာဆရီ (رحمه الله) က ဒီအကြောင်းကို အဓိပ္ပါယ်ပြည့်ဝစွာ ရှင်းပြခဲ့ပါတယ်….အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى)သည်… အလ္လာဟ်အရှင် ချစ်မြတ်နိုးသော…ကောင်းကင်တမန်တို့၏ ချီးမွမ်းခြင်း

ရှေ့က article မှာ ကျွန်မတို့ အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى)အား ချီးမွမ်းခြင်းကို နှစ်သက်ကြောင်း ဆွေးနွေးခဲ့ကြပါတယ်။ အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى)သည် ချီးမွမ်းခံရခြင်းကိုသာမက ကျွန်မတို့ရဲ့ အသံကို ကြားရခြင်းကိုလည်း နှစ်သက်ပါတယ်။ ဒုအာအ်တောင်းခံတာကို “ချီးမွမ်းခြင်းနဲ့ တောင်းဆိုခြင်း” ဆိုပြီး အပိုင်းနှစ်ပိုင်း ခွဲလို့ရပါတယ်။ ဆိုလိုတာက အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى)ကို အရင်ချီးမွမ်းပြီးမှ အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى)ဆီက တောင်းဆိုတာပါ။  ဥပမာ လူတစ်ယောက်ကို… အလ္လာဟ်ချစ်မြတ်နိုးသော…စိတ်ရင်းမှန်ဖြင့် ဒုအာအ်ပြုလုပ်ခြင်း 

လူအများစုဟာ အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى) နှင့် အလွန်ဝေးကွာနေတယ်လို့ ခံစား​နေကြရတဲ့အတွက် အလ္လာဟ်(سبحانه وتعالى) ထံ စိတ်ရင်းမှန်ဖြင့် တောင်းဆုဒုအာအ်မပြုကြတော့ပါဘူး။ အမှန်မှာ အလ္လာဟ်(سبحانه وتعالى) ထံသို့ ခေါ်ဆို ဒုအာအ်တောင်းခံခြင်းက ထိုကွာဟချက်ကို ပိတ်ဆို့ပေးပြီး ထိုအကွာအဝေးကို လျှော့ချပေးသည့် နည်းလမ်းတစ်ခုဖြစ်တယ်ဆိုတာကို ထိုသူတို့ နားမလည်ကြပါဘူး။  ရှိုင်တွာန်သည် ပထမဆုံး ကျွန်မတို့ကို အပြစ်လုပ်မိဖို့ သွေးဆောင်ပါတယ်။ ဒီအပြစ်တွေက ကျွန်မတို့နဲ့ အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى)… အလ္လာဟ် ချစ်မြတ်နိုးသော… ကြိုးစားနေကြသူများ

 တမန်တော်မုဟမ္မဒ် (ﷺ) မိန့်တော်မူခဲ့တာက “အစက်နှစ်စက်ထက် အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى) ပိုချစ်တာ မရှိဘူး – အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى) ကို ကြောက်ရွံ့ရိုသေပြီး ကျလာတဲ့ မျက်ရည်တစ်စက်နဲ့ အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى) အတွက် မွန်မြတ်တဲ့ တိုက်ပွဲမှာ သွန်းကျတဲ့ သွေးတစ်စက်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။” ပြီးတော့ ဆက်မိန့်ခဲ့တာက “အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى) ရဲ့လမ်းကြောင်းမှာ၊ အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى)… အလ္လာဟ်အရှင် ချစ်မြတ်နိုးသော… မျက်ရည်နှင့် အမှတ်အသားများ 

လူအများစု အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى) ဘက်သို့ ပြန်လှည့်ရာခရီးလမ်းမှာ စိတ်ပျက်အားငယ်သွားတဲ့ အကြောင်းရင်းတစ်ခုက အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى) အား ယုံကြည်အားထားမှု ရပ်တန့်သွားတဲ့အခါမှာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ထိုသူတို့ဟာ ဒုအာအ်လည်းလုပ်၊ သောင်ဗဟ်လည်းပြုခဲ့သော်လည်း သူတို့ဘဝမှာ အရာအားလုံး ထိန်းချုပ်မရ ဖြစ်လာတယ်လို့ ခံစားလာကြတယ်။ သူတို့ကိုယ်သူတို့ ပြောကောင်းပြောမိနိုင်တာက “ကျွန်တော်/မ ဒုအာအ်လည်းတောင်းခဲ့တယ်၊ နောင်တလည်းရခဲ့တယ်၊ အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى) နဲ့ နီးကပ်ဖို့လည်း ကြိုးစားခဲ့တယ်၊ ဒါပေမယ့်… အလ္လာဟ်အရှင် ချစ်မြတ်နိုးသော…ယုံကြည်မှု

အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى) သည် ကျမ်းမြတ်ကုရ်အာန်ထဲတွင် وَاللهُ يُحِبُّ الصَّابِرِينَ “အရှင်မြတ်သည် စိတ်ရှည် သည်းခံတတ်သူများကို ချစ်မြတ်နိုးပါတယ်” လို့ မိန့်ဆိုထားပါတယ်။ အရှင်မြတ်က သည်းခံဖို့ကြိုးစားနေသူတိုင်းကို ချစ်မြတ်နိုးပါတယ်။ သည်းခံခြင်း(Sbr)နဲ့ ယုံကြည်အားကိုးခြင်း (Tawakkul)ဆက်စပ်မှုက ထင်ရှားပါတယ်။ ကျွန်မတို့ကသာ အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى) ကို မယုံကြည်ဘူးဆိုလျင် သည်းခံနိုင်ကြမှာ မဟုတ်ပါဘူး။  ကျွန်မတို့ဘဝကို ထိန်းချုပ်နေတဲ့သူ တစ်ယောက်ရှိတယ်ဆိုတာ နားမလည်မချင်း ကျွန်မတို့ဟာ ဘဝမှာ… အလ္လာဟ်အရှင် ချစ်မြတ်နိုးသော…ဆွာဗရ် (စိတ်ရှည်သည်းခံခြင်း)

အရှေ့တွင် ဖော်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း၊ ကျမ်းမြတ်ကုရ်အာန်တွင် ဖော်ပြထားသည့် အလ္လာဟ် (سبحانه وتعالى) ချစ်မြတ်နိုးမှုအများဆုံး နှစ်ခုမှာ اِنَّ اللهَ يُحِبُّ المُتَّقِين (အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်သည် ကြောက်ရွံ့ရိုသေသူများကို ချစ်မြတ်နိုးသည်) နှင့် اِنَّ اللهَ يُحِبُّ المُحْسِنِينَ (အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်သည် ကောင်းမှုပြုသူများ (အလ်-မုဟ်စိနီးန်)ကို ချစ်မြတ်နိုးသည်) တို့ဖြစ်ပါသည်။ ကျမ်းမြတ်ကုရ်အာန်တွင် တတိယအများဆုံး ဖော်ပြထားသည်မှာ اِنَّ اللهَ يُحِبُّ المُقْسِطِينَ (အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်သည် တရားမျှတမှုရှိသူများကို… အလ္လာဟ်အရှင် ချစ်မြတ်နိုးသော…တရားမျှတမှုရှိခြင်း